Türkiye’nin vergi gelirlerine yönelik son yıllarda artan tartışmalara bakıldığında vergi gelirlerinin dağılımı da dikkat çekici hale geliyor. OECD verilerine göre, Türkiye’nin ekonomisinde vergi gelirlerinin payı 2024 yılında yüzde 24’e yükseldi. Bu, son 4 yılın en yüksek oranı olurken, 2015 yılında yüzde 25’ti. Ancak, Türkiye’nin gelirlerinde verginin payı hala OECD ülkeleri ortalamasının altında bulunuyor.
Vergi gelirlerinin ana başlıklarına bakıldığında, mal ve hizmetlerden alınan vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payının değiştiği görülüyor. Sosyal güvenlik ve gelir/kar vergileri ise bu değişimi takip ediyor.
Kurum gelirlerinden alınan vergilerin toplam vergi gelirleri içindeki payı 2022’de zirveye ulaşarak yüzde 16,1’e çıkıyor, ancak 2024’te yüzde 8,6’ya geriliyor. Gelir ve kar üzerinden alınan vergilerin payı ise 2024’te yüzde 23,3 olarak gerçekleşiyor.
Dolaylı vergilerin toplam vergiler içindeki payı 22 yılda yüzde 58 ila 65 arasında değişim göstermiş. 2024’te dolaylı vergilerin payı yüzde 62,2’ye gerileyerek devam etmiş. Türkiye’nin dolaylı vergi oranı OECD ortalamasının üzerinde kalarak yüzde 45,3’te kalmış.
Dolaylı vergiler, harcamalar yerine gelirler üzerinden alınan vergi türüdür ve gelir dağılımındaki önemi nedeniyle dikkatle takip edilmektedir. Dolaylı vergilere bağımlılık, Türkiye ekonomisinin yapısal bir özelliği olmaya devam etmektedir.
